0-3 YAŞ DÖNEM ÇOCUKLARI İÇİN KİTAP SEÇİMİ

Çocuk kitapları, çocuğun yaşamının ilk aylarından itibaren çok önemli bir yere sahiptir. Çocuğun dünyayı, insanları ve kendisini keşfini; farklıkları ve ayrılıkları kavramasını sağlamaktadır. Çocuk kitapları çocuğun dil gelişimine, bilişsel gelişimine ve motor becerilerine katkıda bulunurken aynı zamanda onların hem zihinlerini hem yüreklerini hem de hayal güçlerini besler.

Çocuk kitapları, ebeveynlere çocukları ile geçirecekleri zamanı verimli bir hale dönüştürme imkanı sunar. Doğru kitaplar ile bu etkileşimin niteliği arttıkça, çocukların sahip olduğu gelişimsel beceriler de artacaktır. Erken yaşlarda kaliteli kitaplarla tanışmış olan çocukların ilerleyen yaşamlarında da kaliteli kitapları seçme olasılığı artar. Çocukların yaşamı üzerinde bu denli etkiye sahip olan kitapların seçiminde dikkat edilmesi gereken birtakım unsurlar bulunmaktadır.

Bu unsurlardan en başında, çocuğun gelişimine ve ilgi düzeyine uygun kitapları seçmek gelmektedir. 0-3 yaş grubuna okunan çocuk kitaplarındaki kurgular, basit ve gerçekçi hikayelerden oluşmalıdır. Cadı, cin, kötü kraliçe, kötü büyücü gibi olağanüstü karakterlerin ve olumsuz olayların bulunduğu kitaplar, bebeğin kafasının karışmasına veya onun korkmasına neden olabilir.

Seçilen kitaptaki konu, mutlaka çocuğunun deneyimlerine ve ilgisine uygun olmalıdır. Olaylar günlük hayatın içinden örnekler içermeli, tanıdık durumlardan bahsetmelidir. Aile hayatı, karşılaştığı taşıtlar, park gezintisi gibi gündelik hayattan kesitleri içeren kitaplar çocuk için daha ilgi çekici olabilir. Okunan kitapların çocuğu heyecanlandırması ve eğlendirebilmesi önemlidir. Kitap seçiminde amaç salt didaktik bir metni ısrarla sunmak olmamalıdır. Bu konuda ısrarcı olmak yerine, yönlendirici olmak gerekir. Aksi taktirde çocuk kitaptan sıkılabilir uzun vadede kitap okuma alışkanlığı elde edemeyebilir.

Okumayı bilmeyen bu yaş grubundaki çocukların ilk odak noktaları çizimlerdir. Bu nedenle tercih edilen kitapların -çocuğun dikkatini çekebilmesi adına- basit ve renkli illüstrasyonlar içermesine önem verilmelidir. Bunun yanı sıra kitaptaki yazının tipi ve boyutu da çocuğun kitaba olan ilgisini doğrudan etkilemektedir. Anlatılanlarla kitapta yer alan resimler ne kadar iyi örtüşürse o kadar iyidir. Bu durum, çocuğun kitabı kolay yorumlayabilmesine, böylelikle kitabı daha çok sevmesine neden olur.
Kitabın içerisinde geçen kelimeler günlük hayattan seçilmiş basitlikte olmalıdır. Küçük yaştaki çocuklar için; belli bir ritim dahilinde, tekrar eden kelimelerin oluşturduğu kısa metinler seçilebilir. Çocuğun dikkat süresini göz önünde bulundurarak; metni çok az kelimeden oluşan, fazla kafa karıştırıcı olmayan, açık ve net kitaplar tercih edilmelidir. Çocuğa alınacak kitabı öncelikle ebeveynin gözden geçirmesi, genel bir tarama yapması, oluşabilecek olumsuzlukların önlenebilmesi açısından önemlidir. Ebeveyn, taramasını yaptığı kitaplar arasında son seçimi küçük çocuğa bırakabilir. Böylece çocuk fikirlerinin önemsendiğini hisseder, kendine olan güveninin gelişmesine katkı sağlanır.

Bebekler için tasarlanmış kitaplar, başkalarına zarar veremeyecekleri ve zarar görmeyecekleri bir biçimde, kaliteli malzemelerden yapılmış olmalıdır. Ebat olarak da çocuğun elleriyle kavrayabileceği bir boyutu tercih etmek daha doğru bir seçim olur. Sivri köşeleri ve tel zımbası bulunmayan, kolay yıpranmayacak kalın kartondan hazırlanmış kitaplar önerilir. Böylelikle çocuk sayfaları rahatça çevirebilecek ve sayfaları yırtması önlenecektir.

0-3 YAŞ İÇİN KİTAP MODELLERİ
0-3 yaş grubunda en çok önerilen kitap çeşidinin başında ABC kitapları gelir. Bu tarz çocuk kitaplarının her sayfasında bir resim, diğer sayfasında ise iri puntolarla yazılmış, resmi tanımlayan bir sözcük bulunur. Çocuk böylece çevresini tanırken ebeveyninin yardımıyla dil haznesine yeni kelimeler eklemiş olur. ABC kitaplarının farklı sesler çıkaran türleri de mevcuttur.

Bu yaş grubu için en iyi tercihlerden birisi de doku kitaplarıdır. Kitapların içinde farklı yüzeyler yer alır. Bu tip çocuk kitapları çocuğun duyu gelişimini desteklerken ilginç konsepti ile de onun ilgisini canlı tutarak kitap sevgisinin temellerini atmasına yardımcı olur.

Yeni dişlerin çıkmasıyla birlikte, bebekler buldukları her şeyi ağızlarına götürürler. Bu aşamada bez (kumaş) kitaplar, yırtılmayacağı ve istenilen zamanda yıkanabileceği için son derece kullanışlı ve hijyenik olabilir.
1-2 yaş çocuklara özel olan banyo kitapları da bir diğer seçenektir. Banyo kitapları plastik bir malzemeden yapıldığı için ıslanıp deforme olmaz. İçerik ve şekil bakımından ABC kitaplarına benzer ve banyo sırasında çocuk için oldukça ilgi çekici olabilir.