TUVALET EĞİTİMİ

Tuvalet eğitimi çocuğun birey olmaya dair attığı en önemli adımlardan birisidir. Tuvalet eğitiminde ilk gerekli şey vücut bilincidir. Vücut bilinci, 12-18 ayları arasında başlamaktadır. Ancak yine de tuvalet eğitimi için ideal yaş 2,5-3 yaş olarak kabul edilmektedir. Her gelişim aşamasında olduğu gibi bu gelişim basamağının kazanılma zamanı da çocuktan çocuğa göre farklılık gösterebilmektedir.

HAZIR BULUNUŞLUK;

  •  Çocuğun tuvalet eğitimine hazır olduğunu anlamak için bazı ölçütler vardır. Eğer çocuk yürüyebiliyorsa, gün içinde birkaç saat kuru kalabiliyorsa, tuvaletini yaparken gizlenme çabasına giriyorsa, basit komutları yerine getirebiliyorsa ve basit kıyafetlerini kendi başına değiştirebiliyorsa tuvalet eğitimine karşı hazır olduğuna dair sinyallerini veriyor demektir. Aynı zamanda çocuk, tuvaletini yaptıktan sonra bezini kendisi çıkarmaya çalışabilir ya da siz bezlerken zorluk çıkarabilir. Bu, artık çocuğun bezinden rahatsız olduğunun bir işaretidir. Çocuk, tuvalet eğitimine dair herhangi bir hazır bulunuşluk göstermemesine rağmen ebeveynleri tarafından tuvalet eğitimine yönlendirilse, başarısızlık göstermesi oldukça olağandır. Bu ısrar yalnızca süreci uzatır, çocuğun ve süreci yöneten kişinin başarısızlık duygusuna kapılmasını sağlar.

Eğitim sırasında; ilk önce çocuğu eğitime hazırlamak gerekmektedir. Artık büyüdüğünü, kendisinin de iç çamaşırı kullanabileceği belirtilebilir. Lazımlık alınırken çocukla beraber alışverişe çıkılmalı, mümkünse çocuğun beğendiği ürün satın alınmalıdır. Çocuğa tuvaleti nasıl kullanması gerektiğini gösterilir. Eğitime başlanıldığı zaman bezi bir daha takılmamak üzere çıkarılmalıdır.

Çocuğa eğitim verecek kişi sayısının olabildikçe az tutulması tutarlılık açısından önemlidir. Eğer mecburi olarak birden fazla kişi sürece dahilse, kişilerin aynı tür tutumu sergilemeleri gerekmektedir. Başarısızlıklar yaşansa dahi bez asla geri takılmamalıdır. Durumun kolay bir süreç olmadığını kabullenmek, olabildikçe sakin olmak ve bu durumun geçici bir süreç olduğu bilmek son derece önemlidir.

Eğitim sırasında çocuğa sürekli tuvaletinin olup olmadığını sormaktansa, onun gelip rahatsızlığını dile getirmesini beklemek veya belli aralıklarla birlikte tuvalete giderek durumu kontrol etmek daha doğru bir yaklaşımdır. Aynı zamanda tuvalet esnasında da “yapacak mısın? yaptın mı? ne zaman yapacaksın?” gibi sorular sıkça sorulmamalıdır. Aksi taktirde sürekli sorgulanmak, çocuğun sürece karşı direnç göstermesine ve strese girmesine neden olabilir. Bunun yanı sıra çocuğun yaşıtlarıyla kıyaslanması da stres oluşumuna neden olur. Başarısızlık yaşanılan anlarda aşırı tepki vermekten kaçınılmalı, çocuğa ceza vermemeli, onu azarlayıp utandırmamalı ve vazgeçmeden sabırlı olunmalıdır.

Çocuk tuvaletini tutmayı öğrenene kadar giydirilen kıyafetlerin kolay çıkarılabilir olmasına (düğme, çıt çıt, fermuar vb. olmamasına) dikkat edilmelidir.
Bu süreçte tuvalet eğitiminin kazanımıyla ilgili resimli çocuk kitapları temin edinilebilir. Edinilen kitaplar çocuğa tuvalet esnasında okunabilir. Böylece çocuk bilmediği tuvalet terimlerini öğrenir, süreç boyunca kendini daha iyi ifade edebilir.

Gece Eğitimi:

  •  Çocuklarda gece tuvalet eğitimi, gündüz tuvalet eğitimi tamamlandıktan ve belli bir düzene oturtulduktan sonra verilmelidir.
  •  Çocuk, geceleri sık sık tuvalet için uyandırılmalıdır.
  •  Çocuk gündüz olduğu gibi gece de bezsiz bırakılmalıdır.
  •  Bu süreçte sık sık alt ıslatmalar yaşanabileceğinden mutlaka koruyucu çarşafları kullanmak gerekmektedir.
  •  Günün son sıvısı yatmadan iki saat önce verilmelidir.